อาหารบำบัดโรคซึมเศร้า

คุณรู้หรือไม่ว่าอาหารและเครื่องดื่มบางชนิดมีผลต่อยารักษาโรคซึมเศร้า? และมันส่งผลให้การรักษาของคุณไม่เป็นผลดี เพราะมันอาจขวางการดูดซึมของยาหรือซ้ำเติมอาการป่วยของเราได้ จากข้อมูลความรู้ที่จีได้รับคำแนะนำจากผู้เชี่ยวชาญและค้นคว้าเพิ่มเติมในตอนที่ป่วยเป็นโรคซึมเศร้า ยารักษาโรคซึมเศร้าโดยเฉพาะยาต้านเศร้านั้น มีผลข้างเคียงและมีข้อควรระวังแต่คุณหมอของเราอาจไม่ได้แนะนำหรือแนะนำแต่เราอาจจะไม่ได้ใส่ใจในเรื่องนี้ จีจึงนำข้อมูลที่นักโภชนาการแนะนำอาหารและเครื่องดื่มที่ “ผู้ป่วยโรคซึมเศร้า” ควรกินและควรงดมาแชร์เพื่อเป็นประโยชน์กับเพื่อน ๆ กันค่ะ

อาหารบำบัดโรคซึมเศร้า

จากประสบการณ์ความเจ็บป่วยด้วยโรคซึมเศร้าของจีที่ผ่านมาในช่วงห้าปีแรก โรคซึมเศร้ายังไม่เป็นที่รู้จักและการให้ข้อมูลความรู้ความเข้าใจในโรคซึมเศร้ามีน้อยมาก และจียังไม่เข้าใจในเรื่องยาและการรักษาบำบัดโรคซึมเศร้าทำให้การรักษาโรคซึมเศร้าไม่ได้ผลดีเท่าที่ควร จีไม่เคยได้ใส่ใจในเรื่องการปรับพฤติกรรมในการใช้ชีวิตของตัวเองส่งผลให้จีต้องประสบกับปัญหาและอุปสรรคในชีวิต รวมทั้งเรื่องการรักษาโรคซึมเศร้าด้วย

ในตอนนั้นที่กินยารักษาโรคซึมเศร้าอยู่ จีติดกาแฟ ดื่มน้ำอัดลม และมีพฤติกรรมการกินที่ไม่ดี อีกทั้งความรู้สึกเบื่ออาหารมีมากขึ้นส่งผลให้น้ำหนักลดลงฮวบลงไปอย่างน่าใจหาย แล้วยังดื่มแอลกอฮอล์อย่างหนัก ซึ่งช่วงนั้นมีอาการรุนแรงส่งผลให้จีทำร้ายตัวเองและฆ่าตัวตายเพราะขาดสติ

หลังจากที่กลับมาป่วยเป็นโรคซึมเศร้าครั้งสุดท้ายที่ผ่านมา มันทำให้จีตระหนักรู้แล้วหันกลับมาดูแลตัวเอง ตั้งใจกินยารักษาโรคซึมเศร้าและใส่ใจในเรื่องอาหารการกินที่ดี รวมถึงการเยียวยาบำบัดตัวเองด้วย อาหารบำบัดโรคซึมเศร้า เป็นการเยียวยาบำบัดตัวเองอีกทางเลือกหนึ่งที่จีใช้แล้วมันเป็นส่วนหนึ่งที่สำคัญที่ช่วยให้จีหายป่วยจากโรคซึมเศร้าและป้องกันการกลับมาป่วยซ้ำได้อีกด้วย จึงอยากให้เพื่อน ๆ หันมาใส่ใจในเรื่องอาหารการกินของตัวเองให้มากขึ้นค่ะ

นางจิรัฐิติกาล ดวงสา นักโภชนาการและหัวหน้ากลุ่มงานโภชนาการ โรงพยาบาลจิตเวชนครราชสีมาฯ ได้แนะนำอาหารและเครื่องดื่มที่ผู้ป่วยโรคซึมเศร้าควรรับประทานและไม่ควรรับประทานไว้ดังนี้

อาหารที่ผู้ป่วยโรคซึมเศร้าควรรับประทาน เพื่อช่วยเสริมประสิทธิภาพยารักษาโรคซึมเศร้า

  1. กลุ่มอาหารที่มีกรดไขมันที่ดีต่อสุขภาพช่วยลดอาการซึมเศร้า คือ โอเมกา 3 ได้แก่ อาการจำพวกเนื้อปลาต่าง ๆ เช่น ปลาแซลมอน ปลาทูน่า ปลาซาร์ดีน ปลาดุก ปลาช่อน และปลาสวายเนื้อขาว เป็นต้น
  2. ไข่ ซึ่งมีกรดอะมิโนที่สำคัญ โดยเฉพาะทริปโตเฟนและไทโรซีน ซึ่งเป็นสารต้านอนุมูลอิสระ ช่วยสร้างสารเซโรโทนินทำให้อารมณ์ดี และยังเปลี่ยนเป็นเมลาโทนินซึ่งช่วยให้เรานอนหลับดีขึ้น
  3. กล้วย จะมีแร่ธาตุโพแทสเชียมและสารทริปโตเฟน ช่วยบรรเทาให้ความดันโลหิตกลับสู่ภาวะสงบ ลดการเกิดภาวะเครียดและวิตกกังวล
  4. คาร์โบไฮเดตรเชิงซ้อน เช่น ข้าวกล้อง ข้าวโพด ลูกเดือย ถั่วเมล็ดแห้ง เป็นต้น ซึ่งจะช่วยสร้างสารเซโรโทนินในสมองช่วยให้รู้สึกผ่อนคลาย
  5. เห็ดทุกชนิด จะมีธาตเซเลเนียมสูง ช่วยกระตุ้นฮอร์โมนแห่งความสุขลดอารมณ์ขุ่นมัวได้

อาหารบำบัดโรคซึมเศร้า

เครื่องดื่มที่เป็นประโยขน์กับผู้ป่วยโรคซึมเศร้าที่นักโภชนาการแนะนำ

  1. น้ำอัญชัน ในดอกอัญชันนั้นจะมีสารแอนโทไซยานิน ซึ่งมีฤทธิ์กระตุ้นความจำ ช่วยผ่อนคลายความเครียด ลดความวิตกกังวลและช่วยให้นอนหลับ
  2. น้ำลำไย ซึ่งมีสารสำคัญ 2 ชนิด คือ กรดแกลลิกและกาบา กรดแกลลิกนั้นช่วยให้อารมณ์ดี ผ่อนคลาย และสารกาบาช่วยผ่อนคลายความเครียดและช่วยให้นอนหลับได้ดีขึ้น

สำหรับอาหารที่ผู้ป่วยโรคซึมเศร้าควรงดรับประทาน เนื่องจากจะซ้ำเติมอาการป่วยหรือขัดขวางการดูดซึมยา คือ

  1. อาหารที่มีน้ำตาลสูง หวานจัด ร่างกายจะดูดซึมได้เร็วกว่าปกติ ส่งผลให้น้ำตาลในเลือดสูงอย่างรวดเร็ว  และร่างกายเกิดภาวะเครียด อาจนำมาสู่อาการหดหู่ซึมเศร้าได้
  2. อาหารประเภทไส้กรอกและถั่วปากอ้า มีสารไทรามีนสูง ซึ่งทำปฏิกิริยากับยารักษาโรคซึมเศร้าบางชนิด เช่น ยาเซเลจิลีน ส่งผลให้ความดันโลหิตสูงได้

อาหารบำบัดโรคซึมเศร้า

เครื่องดื่มที่ผู้ป่วยโรคซึมเศร้าควรงด

  1. ชา กาแฟ เพราะมีคาเฟอีนสูง ทำให้นอนไม่หลับ กระสับกระส่าย หากดื่มเกินกว่า  แก้วต่อวัน จะส่งผลให้วิตกกังวล ใจสั่นและมีความเครียดเพิ่มขึ้น
  2. น้ำอัดลมประเภทสีดำ ซึ่งมีคาเฟอีนและน้ำตาลสูง ถึงแม้บางประเภทจะระบุว่าไม่มีน้ำตาลก็ต้องควรระวัง เพราะมีงานวิจัยจากสถาบันการศึกษาด้านประสาทวิทยาในต่างประเทศพบว่า กลุ่มผู้บริโภคเครื่องดื่มที่มีสารให้ความหวานแทนน้ำตาล หากดื่ม 4 กระป๋องหรือ 4 แก้วต่อวัน จะมีความเสี่ยงก่อให้เกิดโรคซึมเศร้าได้มากกว่าคนปกติถึง 3  เท่า
  3. น้ำผลไม้บางชนิด เช่น ส้ม องุ่น เสาวรส อาจทำปฏิกิริยากับยาที่ใช้รักษา ทำให้ตัวยาไม่เกิดผลสัมฤทธิ์ต่อการรักษาเท่าที่ควร หรือพูดง่าย ๆ ก็คือขัดขวางการดูดซึมของยานั่นเอง

นอกจากนี้การที่เราจะใช้ยาสมุนไพรในการรักษาบำบัดโรคซึมเศร้า ก็มีข้อควรระวังด้วยเช่นกัน เพราะสมุนไพรบางตัวมีผลกับยาต้านเศร้าที่เรากิน เพื่อความปลอดภัยของตัวเราเอง และประสิทธิภาพในการรักษา เราควรปรึกษาจิตแพทย์ที่รักษาเราหรือผู้เชี่ยวชาญก่อน เพราะมีกรณีที่ผู้ป่วยโรคซึมเศร้าใช้ยาสมุนไพรและอาหารเสริมที่เป็นสมุนไพรในขณะที่กินยาต้านเศร้าอยู่ ส่งผลให้เกิดอาการไม่พึงประสงค์รุนแรง ทำให้การรักษายากขึ้น ยาวนานขึ้น ซับซ้อนขึ้น

จีหวังว่าเพื่อน ๆ จะได้ประโยชน์และมองเห็นแนวทางในการดูแลตัวเองที่นักโภชนาการแนะนำอาหารและเครื่องดื่มที่ผู้ป่วยโรคซึมเศร้าควรกินและควรงด เพื่อที่จะเป็นการช่วยให้การรักษาบำบัดโรคซึมเศร้าของตัวเองมีประสิทธิภาพมากขึ้นนะคะ

ที่มา : กรมสุขภาพจิต

อ่านบทความที่เกี่ยวข้องเพิ่มเติม>>> กินอย่างไรให้หายซึมเศร้า?

LEAVE A REPLY

Please enter your comment!
Please enter your name here